Glutensiz beslenme nedir?

Gluten, bazı tahılların içerisinde yer alan bir tür proteindir. Çölyak hastalığında ise tahıllarda bulunan bu proteine vücut tepki göstermekte ve sindirim sisteminde ciddi sorunlara yol açabilmektedir.
Çölyak hastalarının glütensiz diyet uygulamaları gerekir. Glutensiz diyetin, çölyak hastalarının mevcut sağlık durumlarını geliştirdiği ve hayat kalitelerini arttırdığı birçok bilimsel çalışma ile kanıtlanmıştır. Son dönemde çölyak hastası olmayan kişilerin glutensiz beslenmesinin etkileri giderek merak edilen bir konu haline geldi. Çölyak hastası olmayan kişilerin beslenmesinden glutenin çıkarılmasının herhangi olumlu/olumsuz etkisi olup olmadığı konusunda ise bilimsel çalışmalar devam ediyor. Şu anda herkes glutensiz beslenmeli gibi bir bilimsel gerçek söz konusu değil.
GLUTENSİZ DİYET İLE İLGİLİ BİLİMSEL GERÇEKLER

  • - Çölyak hastaları ve gluten duyarlılığı olan kişilerin, glutensiz diyet takip etmesi gerektiği Dünya’da birçok bilimsel otorite tarafından kabul edilmiş durumda. Çünkü glutenin beslenmeden çıkarılması, çölyak hastalarında hastalığa bağlı oluşan sağlık sorunlarını azaltıyor, barsak problemlerini çözüyor. En önemlisi çölyak hastalarının barsak kanserine yakalanma riski, sağlıklı bir kişiye göre kat be kat fazla ve glutensiz diyet kansere yakalanma riskini ciddi oranda azaltıyor.
  • - Glutensiz diyetin, çölyak hastalarında barsak florasını iyileştirdiği biliniyor. Bu duruma bağlı olarak, vitamin ve mineral yetersizliklerinin görülme yüzdesi azalıyor.
  • - Tam olarak kanıtlanamamış olsa da, bazı bilimsel çalışmalarda glutensiz beslenmenin kalp sağlığını olumlu etkileyebileceğine dair veriler mevcut.
  • - Tip 1 diyabet, romatoid artrit gibi oto-immün (bağışıklık sistemi nedeniyle herhangi bir sebep olmadan ortaya çıkan) hastalıklarda, iltihaplanma düzeyini azaltabileceğine dair bilimsel çalışmalar yer alıyor.
  • - Bazı bilimsel çalışmalarda glütensiz diyetin, otizmde işe yarayabileceğine dair bilimsel veriler var ancak bu konuda net bir bilgi vermek için daha fazla bilimsel çalışmaya ihtiyaç duyuluyor.

Diyetisyen ve Yaşam Koçu Gizem ŞEBER